TARİHSEL-ARKEOLOJİK MİRAS VE KÜLTÜR VARLIKLARININ TURİZMDE DEĞERLENDİRİLMESİ EĞİTİMİ SONUÇ BİLDİRİSİ

Eğitim programı açılış töreni ile başlamıştır. Açılış töreni Çorum Valisinin, Çorum Belediye Başkanının, İl Kültür ve Turizm Müdürlerinin, İlçe Belediye Başkanlarının ve sektör temsilcilerinin geniş katılımı ile gerçekleştirilmiştir. Açılış Programı;

 Çorum İl Kültür ve Turizm Müdürü Sn. Ali ÖZÜDOĞRU’nun Konuşması
 Araştırma ve Eğitim Gn. Md. Yrd. Sn. Halil ÖZKAN’ın Konuşması
 Tanıtma Gn. Md. Sn. C. Güven TAŞBAŞI’nın Konuşması
 Çorum Valisi Sn. Nurullah ÇAKIR’ın Konuşması ile tamamlanmıştır.

Eğitim programı 3 gün devam etmiş, 10 farklı konuda ders verilmiş ve 10 eğitim görevlisi görevlendirilmiştir. 

İlk gün, ODTÜ’den Prof. Dr. Emre MADRAN “Turizm ve Koruma” konusunda, Bahçeşehir Üniversitesinden Yrd. Doç. Dr. İpek ALTINBAŞAK “Turizmde Pazarlama Politikaları” konusunda, Hacettepe Üniversitesinden Prof. Dr. Özkul ÇOBANOĞLU “ Marka Kendini Koruyan Kentler” konusunda, Zirve üniversitesinden Yrd. Doç. Dr. Metin Çelik “ Marka Kent Olma Süreçleri” konusunda sunumlarını gerçekleştirmişlerdir. (Ek 2: Sunumlar)

İkinci gün, Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdür Yardımcısı Serhat AKCAN “ Koruma ve Kullanma Ölçeğinde Kültürel Miras” konusunda, İstanbul Avrupa Kültür Ajansından Dr. Ceyda BAKBAŞA “Markalaşma- Kültürel Miras Avrupa Kültür Başkenti” konusunda, Gazi Üniversitesinden Prof. Dr. Öcal Oğuz “ Türkiye Kültürel Mirasın Korunması Uluslar arası Sözleşmeler” konusunda, TUYED Başkanı Kerem KÖFTEOĞLU “2010 Turizm Trendleri” konusunda, Çanakkale 18 Mart Üniversitesinden Doç. Dr. Rüstem ASLAN “ Arkeoloji ve Turizm: Arkeolojik Mirasın Turizmde Değerlendirilmesi” konusunda sunumlarını gerçekleştirmişlerdir. ( Ek 2 : Sunumlar)

Üçüncü gün,  Gazi Üniversitesinden Yrd. Doç. Dr. Bilgehan GÜLCAN “Kültür Turizmi ve Kültür Varlıklarını Turizm Ürünü Haline Getirme” konusunda,  ODTÜ’den Doç Dr. Neriman ŞAHİN GÜÇMAN “Kültürel Varlıkların Yönetimi ve Uygulamaların Paylaşımı” konusunda sunumlarını gerçekleştirmişlerdir.

GEZİ PROGRAMI HAKKINDA

Eğitim programının ikinci günü akşamında, İskilip Belediyesinin daveti ile İskilip’in kültürel ve tarihi yerlerini kapsayan bir gezi düzenlenmiştir.

Eğitimin son gününde, Çorum İl Kültür ve Turizm Müdürlüğünce, Alacahöyük’ü, Hattuşaş’ı, Hitit Barajı’nı, Yazılı Kaya’yı kapsayan gezi düzenlenmiştir.

GENEL DEĞERLENDİRME OTURUMU

Eğitim programının sonunda, Araştırma ve Eğitim Genel Müdür Yardımcısı Sayın Halil ÖZKAN’ın Başkanlığında,  Doç Dr. Neriman ŞAHİN GÜÇHAN, Doç. Dr. Rüstem ASLAN, Yrd. Doç. Dr. İpek ALTINBAŞAK, Yrd .Doç. Dr. Bilgehan GÜLCAN, Yrd. Doç. Dr. Metin ÇELİK, Kerem KÖFTEOĞLU, Ceyda BAKBAŞA’nın katılımıyla Genel Değerlendirme Oturumu yapılmış ve bu oturumda, eğitime katılan personele soru ve görüşleri için söz verilmiştir. Genel Değerlendirme sırasında eğiticiler ve katılımcılar tarafından aşağıdaki konulara değinilmiştir.

TARİHSEL-ARKEOLOJİK  MİRAS VE KÜLTÜR VARLIKLARININ
TURİZMDE DEĞERLENDİRİLMESİ EĞİTİMİ
SONUÇ BİLDİRİSİ

Oturum Başkanı: Araştırma ve Eğitim genel Müdür Yardımcısı Sayın Halil Özkan

VURGULANAN SORUNLAR

• Türkiye’de kültür envanteri çok geniş olmasına rağmen Kültür Turizmi talebi yetersiz kalmaktadır.

• Sektör temsilcileri ve diğer taraflar Kültür Varlıkları Yönetim Planından tam olarak haberdar değillerdir ayrıca Kültür Varlıkları Yönetim Planı gerektiği gibi uygulanamamaktadır.

• Tarih öncesi arkeolojik eserlerin turizmde kullanılmasının önündeki en önemli sorunlardan birisi arkeolojik yerlerin hikayesinin, senaryosunun çok iyi şekilde kurgulanamaması ve anlatılamamasıdır.

• Pazarlama olgusu zihinlerde farklı algılanmaktadır. Oysa ki pazarlama değer üretimini oluşturmaktadır.
• Kent Markalaşma sürecinin hedef kitlesi sadece potansiyel turistler ve yatırımcılar olmamalıdır.
• İl Kültür ve Turizm Müdürlükleri arasında iletişim sorunu yaşanmaktadır.
• İl Kültür ve Turizm  Müdürlüklerinde yetki ve kaynak aktarımı sorunu yaşanmaktadır.
• Kültür ve Turizm Bakanlığı’nda yerel ve merkezi birimler arası koordinasyon eksikliği vardır.
• Kültür ve Turizm Bakanlığı içinde iç iletişim problemi yaşanmaktadır.
• Araştırma çalışmalarının yapılmasına rağmen, bu araştırmaların yayınlanmasında problemler yaşanmaktadır.
• Kültür ve Turizm Bakanlıkları birleşmiş olmasına rağmen kültür ve turizm kavramları ve bunlara yönelik stratejiler henüz birleşmemiştir.
• Bakanlığa bağlı yerel birimlerin sorunlarını merkeze aktaracak ve çözüm üretecek bir birime ihtiyaç duyulmaktadır.

• Turizm sektöründe sektörün tarafları arasında yaşanan problemler iletişim ile çözülebilir. Sektörün aktörleri sürekli diyalog halinde olmalıdırlar.

• Türkiye’de kültür turizmi talebini artırmak için,  ürün farklılaştırmasına gidilmelidir. Türkiye’de kültür turizmi belirli tarihi dönemler (özellikle Roma dönemi) ve belirli coğrafi bölgelere odaklanmıştır. Bu nedenle destinasyonlar farklılaştırılmalıdır.

• Kültür varlıkları yönetim planı hazırlanırken katılımcı planlama yaklaşımı benimsenmeli, farklı grupların yerelde yaşayanların o yer üzerinde planlama üzerinde söz hakkı olmalıdır. Dünya örnekleri, bu tarafları da sürecin içine kattığımız sürece korumada çok başarılı olunabileceğini göstermektedir. Türkiye, ülke olarak kültür varlıkları yönetimi planlaması konusunda daha çok başlardadır. Ancak uzun vadeli görüş geliştirilebilir ve bunlar iyi bir şekilde dokümante edilebilirse ve paylaşılırsa teknokratlar ve koruma konusunda çalışan uzmanlar oldukça rahatlayacaktır. Böylece sağlıklı bir Kültür Varlıkları Yönetim Planı hazırlanabilir ve uygulanabilir.

• Arkeolojik ve tarihi mirası turizm amaçlı kullanırken senaryo ve hikaye kurgulamalarının yapılması gerekmektedir. Bu senaryo kurgulamalarında özgün ve orjinal hikayeye sadık kalınmalıdır.

• Ören yerinde bilgilendirici sistemlerin ve mekana dinamiklik katacak uygulamaların geliştirilmesi gerekmektedir.
• Turizmci ve arkeolog, işbirliği ve eşgüdümle çalışmalıdır.
• Kültür ve Turizm Bakanlığının birleşmesiyle her ne kadar sorunlar olursa olsun kültür ve turizm alanında bir iletişim kanalı yakalanmıştır.

• Turizm artık bir uzmanlık alanıdır ve turizm alanındaki uzmanlara karar alıcı mekanizmalarda daha çok yer verilmelidir.

• Kültür ve Turizm stratejilerini geliştirmeden önce “neyi hedefliyoruz ve neden hedefliyoruz” sorularının cevaplanması önemlidir.
• Kent markalaşması kavramı kentlerin sosyo-ekonomik gelişimini sağlayacak araçlardan sadece biridir. Kent markalaşma kavramında vurgulanması gereken aktörler arası iletişim ve koordinasyon altyapısının oluşturulmasıdır. Kent vizyonu ve markası belirlenmeden önce, kentin potansiyelleri doğrultusunda öncelikler belirlenmelidir. Şablon çözümler yerine, kentin özgün kimliği ile bütünleşen yaratıcı ve yenilikçi çözümler üretilmelidir.
• Kültür ve Turizm Bakanlığında merkez ve yerel koordinasyonu sağlanmalıdır.
• Bölgesel Kalkınma Ajansları da bir gelişim aktörü olarak kabul edilmelidir.
• Kültür varlıklarının turizme kazandırılması konusunda uluslararası kuruluşların desteğinin alınabilmesi için iş iyi tarif edilmeli, proje uluslararası standartlarda hazırlanmalı ve projenin iyi niyetle uygulanacağına dair karşı tarafa güven verilmelidir.

• Kültür ve Turizm Bakanlığı teşkilatı ve sektörün deneyimlerinin paylaşımını ve aktarımını sağlayacak mekanizmalar oluşturulmalıdır.
• Ören Yerlerinin bekçi, koruma görevlisi, enformasyon memuru gibi kadrolarda personel ihtiyacı karşılanmalıdır.
• Kültür ve Turizm Uzmanlarının kazılara katılması ve böylece deneyim kazanmaları sağlanmalıdır.